31-03-2025 19:03:53 კონფლიქტები ,პოლიტიკა ,სამართალი
„ოცნების“ სადავო ლეგიტიმაციის მქონე პარლამენტში ასევე სადავო ლეგიტიმაციით „ნაციონალური მოძრაობის“ ხელისუფლების დროს ჩადენილი დანაშაულების გამომძიებელი დროებითი კომისიის“ სხდომები გრძელდება.
დღეს სხდომის მონაწილეებმა მოუსმინეს წლების წინ კოდორის ხეობაში მოქმედი გასამხედროებული დაჯგუფება „მონადირის“ ყოფილ ხელმღვანელსა და ექს-დეპუტატს პრორუსული „პატრიოტთა ალიანსიდან“ ემზარ კვიციანს, რომელმაც “რუსეთში ცხოვრების დროს მოსმენილზე“ დაყრდნობით რუსეთ-საქართველოს 2008 წლის ომთან დაკავშირებით ექს-პრეზიდენტ მიხეილ სააკაშვილის პუტინთან გარიგებაზე მიანიშნა და ამასთანავე, მასთან ერთად პასუხისგებაში ქართველი სამხედროების მიცემაც მოითხოვა.
ვინ არის ემზარ კვიციანი
ედუარდ შევარდნაძის მმართველობის პერიოდში, 2001-2003 წლებში ემზარ კვიციანი კოდორის ხეობაში პრეზიდენტის სამხარეო რწმუნებული გახლდათ. თუმცა 2003 წელს, ხელისუფლებაში „ნაციონალური მოძრაობის“ მოსვლიდან რამდენიმე თვეში აფხაზეთის მაშინდელი ლეგიტიმური მთავრობის თავმჯდომარემ ირაკლი ალასანიამ ეს თანამდებობა გააუქმა.
კვიციანი ასევე ხელმძღვანელობდა კოდორის ხეობაში მოქმედ თავის არაფორმალურ გასამხედროებულ დაჯგუფა „მონადირეს“, რომელიც 2002 წელს საქართველოს თავდაცვის სამინისტროს დაქვემდებარებაში შევიდა. კვიციანების კლანი მაშინ ხეობის არაფორმალურ მმართველად ითვლებოდა. საქართველოში ლეგენდები დადიოდა კლანის მიერ კოდორში ჩადენილ არაერთ მძიმე დანაშაულზე, თუმცა შევარდნაძის ხელისუფლება ამაზე არ რეაგირებდა, სანამ 2005 წელს, უკვე ახალი - „ნაციონალური მოძრაობის“ ხელისუფლების პირობებში თავდაცვის მინისტრმა „მონადირის“ დაშლის გადაწყვეტილება არ მიიღო, 2006 წელს კი სამთავრობო ძალებმა კოდორის ხეობაში ჩატარებული საპოლიციო ოპერაციის შედეგად ამ ფორმირების წევრთა უმრავლესობა არ განაიარაღეს. თავად კვიციანმა და მასთან დაახლოებულმა რამდენიმე პირმა მაშინ რუსეთში გაქცევა შეძლეს.
რუსეთიდან კვიციანი უკვე „ქართული ოცნების“ ხელისუფლების პირობებში, 2014 წელს, დეპორტაციით დაბრუნდა. იგი აეროპორტშივე დააკავეს და 12 წლით გაასამართლეს უკანონო შეიარაღებული ფორმირების შექმნისა და ამბოხის ბრალდებით. თუმცა სულ რამდენიმე თვეში, 2015 წლის დასაწყისში, პროკურატურასთან საპროცესო შეთანხმების საფუძველზე მან ციხე დატოვა.
კიდევ ორიოდ თვეში კი კვიციანი გაწევრიანდა პრორუსულ „პატრიოტთა ალიანსში“, რომლის სიითაც 2016 წელს პარლამენტშიც მოხვდა.
2020 წლის ივნისში, როცა პარტია ახალ არჩევნებში მონაწილეობისთვის ემზადებოდა, კვიციანმა სკანდალის ფონზე „პატრიოტთა ალიანსი“ დატოვა და განაცხადა, რომ „არ სურს, თავისი გიჟური ქმედებებით პარტიას ზიანი მიაყენოს“.
იხილეთ ასევე: ემზარ კვიციანმა განაცხადა, რომ სსრკ ენატრება
რა თქვა კვიციანმა „ოცნების“ ე.წ. საგამოძიებო კომისიის დღევანდელ სხდომაზე
„ეს იყო კოლექტიური ღალატი, დაგეგმილი ჩვენი ქვეყნის წინააღმდეგ. 2006 წლის 13 ივნისს სააკაშვილი და პუტინი სოჭში შეხვდნენ და იქ ყველაფერ ამაზე მოილაპარაკეს. რუსეთში 8 წელი ვიცხოვრე და ბევრი რამ შევიტყვე ისეთი, რის შესახებაც თავად სამხედრო ფორმირებებს ვერ ეცოდინებოდათ. [...] მახსოვს ქ-ნი თეას [ამჟამინდელი საგამოძიებო კომისიის ხელმძღვანელი თეა წულუკიანი - რედ.] განცხადება, სამხედროების პასუხისმგებლობის საკითხს არ ვაყენებთო... მაგრამ ვთვლი, რომ სამხედროებმა ისევე უნდა აგონ პასუხი, როგორც ნებისმიერმა, ვინც დანაშაულს ჩაიდენს ქართული სახელმწიფოს წინააღმდეგ. აი, მაშინ იქნება სამართლიანობა! მერე რა, რომ ვიღაცას „პაგონები“ აქვს? მერე რა, რომ სამხედროა?!“ - განაცხადა ემზარ კვიციანმა თეა წულუკიანის ხელმძღვანელობით „ოცნების“ პარლამენტში მოქმედი ე.წ. დროებითი საგამოძიებო კომისიის დღევანდელ სხდომაზე.
თავის მხრივ, კომისიის ხელმძღვანელმა - თეა წულუკიანმა კვიციანის საქმიანობა პოზიტიურად შეაფასა და განაცხადა, რომ ის და მისი თანამოაზრეები თავის დროზე „კოდორის ხეობას ამაგრებდნენ“, მაგრამ „2004 წლიდან დაიწყო მიზანმიმართული ნგრევა იმისა, რასაც საქართველოს სუვერენიტეტი ჰქვია, ქართული ჯარი ჰქვია და ამ ყველაფერს ხელმძღვანელობდა უმაღლესი პოლიტიკური თანამდებობის პირი - მიხეილ სააკაშვილი“. „2006 წელი არის უმნიშვნელოვანესი იმისათვის, რომ ფაქტები აღვადგინოთ და ფაქტებზე დაფუძნებულად დასკვნაში ვაჩვენოთ, განსაკუთრებით - მომავალ თაობებს, 2008 წლის ომამდე როგორ მივიდა ჩვენი ქვეყანა, რატომ აღმოჩნდა როგორც ჯარისკაცი, ისე მშვიდობიანი მოქალაქე დაუცველი, რატომ გაიმარჯვა მტერმა და არა ჩვენ“ - აღნიშნა მან.
რას ჰყვებიან და ფიქრობენ კვიციანზე აფხაზეთში
თეა წულუკიანისგან სრულიად განსხვავებულად აფასებენ კვიციანსა და მის საქმიანობას რუსეთის მიერ ოკუპირებულ აფხაზეთში. იქ მას იცნობენ „ერთ დროს კოდორის ხეობის უკონტროლო მფლობელად“ და „სვანური მაფიის ლიდერად“, რომელიც „მრავალი წლის განმავლობაში აწესებდა კოდორში საკუთარ კანონებს და შემდეგ ასობით ადამიანს ამ წესებით ცხოვრებას აიძულებდა“. რაც შეეხება 2008 წლის ომსა და კოდორის ხეობის ოკუპანტების ხელში გადასვლას, მართალია, იმ დროს „ჩადენილი გმირობისთვის“ აფხაზეთის დე-ფაქტო ხელისუფლებამ კვიციანს იმუნიტეტიც კი მიანიჭა, მაგრამ აფხაზების ნაწილი მას არც ამის შემდეგ სცემს პატივს და მეტიც - არ ენდობოდა, რადგან თვლის, რომ „კრიმინალი და მოღალატე, რომელიც საკუთარ ქვეყანას მოგყიდის, სანდო არც შენთვის უნდა იყოს“.
იხილეთ ასევე: კვიციანი აღიარებს | რუსეთის გრუ-ზე ვმუშაობდი
2020 წლის სექტემბერში სოცქსელების აფხაზური სეგმენტი აფეთქდა კომენტარებით კვიციანის იმ „გმირობის“ შესახებ, რომელიც მან კოდორის ხეობის 2008 წლის ცნობილი მოვლენებისას „ჩაიდინა“. ზოგიერთი აფხაზი მაშინ კვიციანს „მხსნელადაც“ კი მოიხსენიებდა და ყვებოდა ისტორიას იმის შესახებ, როგორ „ეხმარებოდა ემზარ კვიციანი აფხაზ და რუს სამხედროებს, დაუმორჩილებელი მთიანი რაიონი უსისხლოდ ჩაეგდოთ ხელში“. თუმცა იყვნენ ისეთებიც, ვინც წერდა, რომ „კვიციანის ნდობა და იმუნიტეტის მინიჭება აფხაზეთის დიდი შეცდომაა, რადგან ეს კაცი კოდორის ხეობის მართვის პროცესში ხან ქართველებზე მუშაობდა, ხან — აფხაზებზე, ხანაც - რუსებზე“.
„ემზარ კვიციანმა სიცოცხლის განმავლობაში არაერთი შემაძრწუნებელი დანაშაულის ჩადენა მოასწრო, რომელთა განხორციელებაშიც მას ოჯახის წევრები ეხმარებოდნენ. სარგებლობდა რა ქართულ-აფხაზური ურთიერთობების მოუგვარებლობით, იგი მრავალი წლის განმავლობაში კოდორის ხეობის ერთადერთი და სრულუფლებიანი მმართველი გახლდათ. ამასთან, კვიციანი ერთნაირი წარმატებით ახერხებდა თანამშრომლობას როგორც ქართველ, ისე აფხაზ სამხედროებთან. კვიციანის დახმარების გარეშე აფხაზი და რუსი სამხედროები დიდს ვერაფერს გახდებოდნენ. ემზარ კვიციანი ხანგრძლივი დროის განმავლობაში აწვდიდა აფხაზეთის თავდაცვის სამინისტროს ინფორმაციას ქართველი სამხედროების დისლოკაციის ადგილის, შეიარაღებისა და სამხედრო ქვედანაყოფების რაოდენობის შესახებ“ – საჯაროდ აღიარა მაშინ კოდორის ხეობის 2008 წლის აგვისტოს მოვლენების ერთ-ერთმა მონაწილემ.
აფხაზმა ისტორიკოსმა, ომის მონაწილე რისმაგ აჯინჯალმა კი კიდევ უფრო დეტალური ინფორმაცია განასაჯაროვა კვიციანისა და მისი გარემოცვის აფხაზეთის დე-ფაქტო თავდაცვის სამინისტროსთან თანამშრომლობის შესახებ. სოციალურ ქსელ „ფეისბუქში“ იგი წერდა, რომ „2006 წლიდან ემზარ კვიციანმა აფხაზების მხარდაჭერა დაიწყო“:
„თავად კვიციანიც და ყველა მისი ნათესავიც ჩვენს მხარეს გადმოვიდნენ და აფხაზური ჯარის შემადგენლობას შეუერთდნენ. ის და მთელი მისი ოჯახი გვეხმარებოდნენ კოდორის ხეობის გათავისუფლებაში. [...] ერთ-ერთი მისი [ე. კვიციანის] ნათესავი [სავარაუდოდ, საუბარია ამ დრომდე აფხაზეთში მცხოვრებ, აფხაზეთის „მოქალაქეობის“ მქონე ბაჩო არღვლიანზე — რედ.] ჩემი შუამავლობით პირადად გადასცემდა აფხაზეთის თავდაცვის სამინისტროს გენერალურ შტაბს სასარგებლო სადაზვერვო ინფორმაციას და ნათესავებთან ერთად უშუალო მონაწილეობას იღებდა აფხაზური ჯარის საბრძოლო ოპერაციებში“.
2008 წლის მოვლენებისას აფხაზებისა და რუსებისთვის ემზარ კვიციანის დახმარების შესახებ აფხაზურ პრესაშიც ბევრი დაიწერა. იმავე პერიოდში აფხაზური ტელევიზიის განკარგულებაში აღმოჩნდა ვიდეოჩანაწერი, რომელიც ანონიმებმა სოფელ ლათას ადმინისტრაციის კართან დატოვეს. მასში კვიციანი საქართველოს შსს-ს ხელმძღვანელის მანქანისთვის ცეცხსლის გახსნას აღიარებს და ამბობს, რომ „დანებებას არ აპირებს და განაგრძობს წინააღმდეგობას, თუ საქართველო კონფლიქტის სამხედრო გზით გადაჭრას შეეცდება“. ეს ჩანაწერი აფხაზურ არხებზე რამდენჯერმე გაუშვეს.
სწორედ ზემოაღნიშნულისთვის უბოძა სოხუმმა ემზარ კვიციანს "იმუნიტეტი": დე-ფაქტო ხელისუფლება მას მრავალრიცხოვან სამხედრო და არა მარტო სამხედრო დანაშაულებს ჰპატიებდა და აძლევდა დერეფანს რუსეთში გასასვლელად, სადაც კვიციანი ცხოვრობდა კიდეც საქართველოში დაბრუნებამდე.
„კვიციანი უფრო აბრაგს ჰგავდა, რომელმაც თავისი და ოჯახის წევრთა სიცოცხლე საქართველოსგან დაცვაში გაცვალა. იგი გვეხმარებოდა - ეს უდავოა. მაგრამ დაფიქრდით იმაზე, რომ ეს ადამიანი საკუთარი ტყავის გადასარჩენად ღალატობდა თავის ხალხს, თავის ერს. შეიძლება, ასეთი ადამიანი სანდო და სასარგებლო იყოს აფხაზეთისთვის ან საერთოდ ვინმესთვის?! ის ჩვეულებრივი მოღალატეა, რომელიც ქართველებს ციხის ნაცვლად პარლამენტში უზით!", - წერდა კვიციანისთვის იმუნიტეტის მინიჭების გადაწყვეტილების საპასუხოდ კოდორის ცნობილი მოვლენების მონაწილე ერთ-ერთი აფხაზი კომენტატორი.
აფხაზეთში მაშინ ბევრი თვლიდა, რომ ემზარ კვიციანი რუსებთან თანამშრომლობას შემდგომ წლებშიც აგრძელებდა და საქართველოს პოლიტიკურ სცენაზე მისი ასვლაც რუსეთის ხელისუფლების მხარდაჭერითა და დახმარებით განხორციელდა. ამბობდნენ ასევე, რომ იგი აფხაზეთშიც ინარჩუნებდა გარკვეულ კავშირებს და დისშვილის მოსანახულებლად ხშირად ჩადიოდა ოკუპირებულ რეგიონში.
ასეა თუ ისე, ემზარ კვიციანის ოდიოზური ფიგურის მიმართ აფხაზეთში ნეგატიური დამოკიდებულება აქვთ.
"ის ფაქტი, რომ იგი ერთდროულად რამდენიმე ბატონს ემსახურებოდა, აფხაზეთში ზიზღს იწვევს. და ეს — იმის მიუხედავადაც კი, რომ რესპუბლიკაში დღემდე არსებობენ ადამიანები, რომელთათვისაც იგი კვლავინდებურად „უხილავი ფრონტის გმირია“ - განუცხადა "აქცენტს" კოდორის მოვლენების ერთ-ერთმა მონაწილემ, აფხაზეთის მკვიდრმა სახელად გიორგიმ.
მისივე ინფორმაციით, კოდორის ხეობაში, სადაც ემზარ კვიციანი მრავალი წლის განმავლობაში ერთპიროვნული მმართველი იყო, 2020 წლისთვის „აღლუმი“ მის ნათესავ ბაჩო არღვლიანს მიჰყავდა, რომელსაც, როგორც ჩანს, რაიონის პოლიტიკური სტატუსის შეცვლა არანაირად არ შეჰხებია. "ესეც ერთგვარი ჟესტია ემზარ კვიციანის მისამართით სოხუმისა და რუსეთის ხელისუფლებების მხრიდან, რომლებიც კვლავინდებურად ხუჭავენ თვალს ამ მთიან რაიონში დღემდე არსებულ განუკითხაობაზე" - დასძენს ჩვენი თანამოსაუბრე.